Hardinxveld

From Heraldry of the World
Revision as of 17:26, 22 June 2017 by Knorrepoes (Talk | contribs) (Text replacement - "====Oorsprong/verklaring====" to "===Oorsprong/verklaring===")

(diff) ← Older revision | Latest revision (diff) | Newer revision → (diff)
Jump to: navigation, search
Netherlands.gif
Heraldry of the World
Civic heraldry of the Netherlands - Nederlandse gemeentewapens
Netherlands.gif


HARDINXVELD

Provincie  : Zuid Holland
Opheffing  : 1957 Hardinxveld-Giessendam, Giessenburg (1986 Giessenlanden, Graafstroom (2013 Molenwaard)), Schelluinen (1986 Giessenlanden)
Toevoegingen : -

I : 24 juli 1816
"Van keel, beladen met 3 pals van vaire en chef van goud, beladen in den rechterhoek met een vogel van sabel."

Wapen van Hardinxveld

Oorsprong/verklaring

Het wapen is een zogenaamd Châtillon wapen, vergelijk enkele wapens in de Betuwe, zoals Haaften en Waardenburg.
Het geslacht Châtillon ontleende haar naam aan de stad Châtillon-sur-Marne in de champagne in het huidige Frankrijk. De familie Châtillon verkreeg in 1096 officieel haar wapen, bestaande uit 3 palen van vair in keel, en een schildhoofd van goud. Al snel voerden verschillende leden van de familie onderscheidingstekenen in het schildhoofd; zo is van Jacques van Châtillon een zegl uit 1103 bekend met het wapen en een merlet in het schildhoofd. Dit laatste wapen is ook het wapen van de stad Châtillon-sur-Marne.

In 1280 erfde Rudolf van Châtillon, een achterkleinzoon van Yolande van Gelre en Boudewijn van Henegouwen, enkele gebieden in Gelre. Hij trouwde drie keer en verkreeg aldus een groot aantal gebieden. Volgens het verhaal zou hij de naam de Cocq aangenomen hebben, omdat de Franse koning hem le Cocquin (schavuit) genoemd had. Dit werd een soort eretitel. Via hem zijn de vele takken van de familie de Cocq in Gelderland ontstaan. De verschillende takken neomden zich vervolgens De Cocq van Haaften etc. Iedere tak voerde zijn eigen onderscheiding in het schildhoofd; zoals de barensteel van Haaften, de leeuw van Kerkwijk en nog enkele anderen. Buiten Gelderland komt een dergelijk wapen ook voor bij Wanssum en dus bij Hardinxveld.

Hardinxveld is echter niet in bezit geweest van een lid van de familie de Cocq; er is ook geen tak die zich De Cocq van Hardinxveld heeft genoemd.

Ook zijn er bastaarden bekend, een daarvan was de tak de Jeude, de Joede of de Jode, waarschijnlijkontstaan uit een bastaardzoon van een de Cocq met een Keulse Joodse familie. Alle de Jeudes (of Jodes) voerden eveneens het Châtillon-wapen. Zo is van Willem de Jeude een wapen uit 1301 bekend met het Châtillon wapen en in het schildhoofd drie vogels. Hoewel de relatie niet geheel bekend is, is het duidelijk dat de laatste familie van Châtillon afstamt. Het huidige geslacht Van Lith de Jeude voert nog altijd het Châtillon -wapen met een lopende rode vos in het schildhoofd.

In 1451 kocht Bruisten de Jeude van zijn schoonvader Arent van Gent de heerlijkheid Hardinxveld. De Jodes waren heren van Hardinxveld tot 1641. Het wapen bleef echter behouden als heerlijkheidswapen.

De gemeente was de oorsprong blijkbaar vergeten en/of had geen enkele heraldische kennis want bij de aanvraag werd het wapen omschreven als zijnde twaalf blauwe lampen op een zilveren grond tussen rode kolommen.

Hoewel het Châtillon-wapen dus ook het heerlijkheidswapen is geweest, noemt het manuscript Beelaerts van Blokland het volgende wapen:
In sinopel een dwarsbalk van zilver, boven vergezeld van 2 platvissen paalsgewijze geplaatst en onder van een omgewende zalm, alles van zilver
De oorsprong van dit wapen is niet duidelijk.

Hardingsveld.ok.jpg

Het wapen in de Oldenkott albums +/- 1910

Hardinxveld.hag.jpg

Het wapen in de Koffie Hag albums +/- 1930


Powered by Onecom.jpg

Literatuur : Beelarts van Blokland, 17??; Kok de, 1966


Help maintaining Heraldry of the World !

Heraldry of the World is a private site, which is on-line since 1996. It is a hobby, which takes much time and money (books, hosting etc etc). If you would like to support this site, donations are very welcome ! You can support the site by donating items (books, pdf, images and other items) or financially using the PayPal button below.
All donations send to this specific PayPal address will be used for acquiring books or other items for the site and not for private use.